<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<articles>
  <article>
    <language>1</language>
    <publisher>Prof. Dr. Mehmet Özdemir</publisher>
    <journalTitle>Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi</journalTitle>
    <issn>2618-6349</issn>
    <publicationDate>2026-03-30</publicationDate>
    <volume>10</volume>
    <issue>1</issue>
    <startPage/>
    <endPage/>
    <doi>https://doi.org/10.34083/akaded.1873228</doi>
    <publisherRecordId>875</publisherRecordId>
    <documentType>Original Article</documentType>
    <title><![CDATA[Osmanlı Fal Geleneğinde Kur’an ve Harf Sembolizmi: Fâl-ı Kur’ânu’l Âzîm Örneği]]></title>
    <authors>
      <author>
        <name>Duygu Bingöl Toptaş</name>
        <affiliation>Bir kuruma bağlı değildir</affiliation>
        <orcid>0000-0002-8700-3647</orcid>
      </author>
    </authors>
    <abstract><![CDATA[Varoluşun her döneminde keşfetmek ve gelecekten haberdar olmak isteyen insan, merak duygusu ile yoğrulmuş bir varlıktır. Esrarengiz olana merak duygusu ve kimi zaman kadere hükmetme arzusu, insanları birtakım yöntemler kullanarak geleceği tahmin etme yollarını aramaya yönlendirmiş, bunun için de gökcisimlerinin hareketlerini, bitkilerin gizemli yönlerini, hayvan kemiklerini yahut kitapları kullanarak bazı yorumlarda bulunmuşlardır. Fal kavramı bu noktada ortaya çıkmış ve yüzyıllardır her toplumda farklı metotlarla da olsa varlığını sürdürmüştür. Fal uygulamalarının yaygınlık kazanmasıyla birlikte, falın nasıl icra edileceğini öğreten ve bu amaçla kullanılacak metinleri içeren fal kitaplarının hazırlanması gerekli hâle gelmiştir. Fal bakmanın usul ve âdâbını, ayrıca çeşitli fal türlerini ele alan Arapça, Farsça ve Türkçe manzum ile mensur pek çok eser bu süreçte kaleme alınmış ve bunlar, falnâme adını almıştır. İslam toplumlarında kitap falları içinde en yaygını ve ilgi çekici olanı Kur’an fallarıdır. Bu çalışmada Leipzig Kütüphanesinde bulunan Fâl-ı Kur’ânü’l-Azîm başlıklı mensur falnâme incelenmiştir. Müellifi ve telif tarihi belli olmayan bu eser elifba sırasına göre yazılmış, fal bakmadan evvel yapılması gereken uygulamaları göstermiş ve her bir harf ikişer kez yorumlanmıştır. Çalışmada metnin transkripsiyonu yapılmış ve harflerin tekabül ettiği anlamlar teker teker açıklanmıştır. Ayrıca dini ritüeller bağlamında da incelenen metin, fal literatürünün dinî sembolizm ve pratik bilgi bağlamında değerlendirilmesine imkân sağlamıştır.]]></abstract>
    <fullTextUrl>69d4243572eef</fullTextUrl>
    <keywords>
      <keyword>Klasik Edebiyat</keyword>
      <keyword>Fal</keyword>
      <keyword>Kur'an Falı</keyword>
      <keyword>Osmanlı Toplumu</keyword>
      <keyword>Harf Sembolizmi</keyword>
    </keywords>
  </article>
</articles>




