Kadriye Hocaoğlu Alagöz https://orcid.org/0000-0002-3584-4612 Bursa Uludağ Üniversitesi author 2026-03-30 Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi 2618-6349 10 1 https://doi.org/10.34083/akaded.1873775 https://www.adeddergi.com/makale/69d423f6bf8d1 Osmanlı devlet teşkilatlanmasında ilmiye sınıfının en üst mertebesini temsil eden şeyhülislamlık makamı; devletin kuruluş yıllarından itibaren dinî, toplumsal ve siyasi yaşamda merkezî bir denge unsuru olarak konumlanmıştır. Bu makamı temsil eden şahsiyetlerin estetik değerlere ve sanata duydukları derin ilgi, klasik Türk edebiyatı ve literatürünün zenginleşmesine tarihsel süreç içerisinde önemli bir zemin hazırlamıştır. Tanzimat dönemi devlet adamlarından biri olan şeyhülislam Ârif Hikmet Bey, söz konusu köklü geleneğin XIX. yüzyıldaki en önemli temsilcilerinden biri olarak hacimli ve mürettep bir divan meydana getirmiştir. Edebî ve siyasi kimliğiyle ele alınan Ârif Hikmet Bey’in meşihat makamına getirilişini konu edinen pek çok tarih manzumesi de ilgili literatürde yer almıştır. Söz konusu manzumelerden biri, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi Yazma Eserler Koleksiyonu bünyesinde NEKTY01743 numarada kayıtlıdır. Kaside nazım şekliyle kaleme alınan bu manzume, mevcut kaynaklarda yer almayan Muhammed Hâşim Trabzonî adlı bir şairi ve ona ait bir şiiri ihtiva etmektedir. Bu çalışma, literatürde hakkında bilgi bulunmayan bir şairi tanıtmayı ve mezkûr manzumenin şekil ve içerik açısından ayrıntılı bir biçimde incelenmesini amaçlamaktadır. Elde edilen verilerin, şair-şiir-dönemin edebî çevresi ekseninde yapılacak yeni bilimsel çalışmalara temel teşkil ederek kaynaklık etmesi hedeflenmektedir.